تحریک مغناطیسی مکرر فراجمجمه‌ای (Transcranial Magnetic Stimulation) که به اختصار rTMS نامیده می‌شود، یک تکنیک نوین و غیرتهاجمی در حوزه علوم اعصاب می‌باشد. این روش افق‌های جدیدی را برای کمک به بیمارانی گشوده که از اختلالات مختلف مغز و اعصاب رنج می‌برند. اهمیت درمان با آر تی ام اس به توانایی آن برای تعدیل فعالیت عصبی بدون نیاز به جراحی یا داروهای با عوارض سیستمیک گسترده برمی‌گردد. به همین دلیل، درمان با آر تی ام اس به سرعت در حال تبدیل شدن به یکی از اصلی‌ترین گزینه‌های برتر برای بهبود کیفیت زندگی بیماران است.

درمان با آر تی ام اس چگونه انجام می‌شود؟

اساس این روش درمانی بر استفاده هدفمند از پالس‌های مغناطیسی متمرکز است. این پالس‌ها از جمجمه عبور می‌کنند و به صورت کاملا متمرکز، سلول‌های عصبی (نورون‌ها) را در نواحی خاصی از مغز فعال یا مهار می‌سازند. این فرآیند به بازتنظیمی مدارهای عصبی ناکارآمد کمک کرده و عملکرد مغز را بهبود می‌بخشد. در ادامه به مراحل مختلف این فرآیند درمانی می‌پردازیم.

آمادگی‌های قبل از شروع جلسه درمانی

پیش از آغاز اولین جلسه، یک ارزیابی جامع توسط پزشک متخصص صورت می‌گیرد. این مرحله شامل بررسی سوابق پزشکی بیمار و گاهی انجام یک نقشه مغزی (QEEG) می‌شود. هدف از این کار، شناسایی دقیق ناحیه‌ای از مغز است که نیاز به تحریک دارد و همچنین تعیین پروتکل درمانی مناسب برای فرد است. این پروتکل شامل فرکانس، شدت و تعداد پالس‌های مغناطیسی خواهد بود که برای دستیابی به بهترین نتیجه درمانی ضروری است.

فرآیند تحریک مغناطیسی در طول جلسه

در حین جلسه، بیمار به راحتی بر روی یک صندلی مخصوص می‌نشیند و کاملا هوشیار است. سپس یک کویل یا سیم‌پیچ الکترومغناطیسی توسط اپراتور متخصص بر روی ناحیه مشخصی از سر قرار می‌گیرد. با شروع فرآیند، دستگاه پالس‌های مغناطیسی کوتاهی را ارسال می‌کند که ممکن است به صورت ضربات یا تیک‌های خفیف و ریتمیک روی پوست سر احساس شود. این فرآیند کاملا بدون درد است و هر جلسه معمولا بین ۲۰ تا ۴۰ دقیقه طول می‌کشد.

مراحل اصلی در حین جلسه عبارتند از:

• تنظیم دقیق کویل بر روی ناحیه هدف مغز
• ارسال پالس‌های مغناطیسی با فرکانس مشخص
• نظارت مستمر بر وضعیت بیمار توسط متخصص

تعداد جلسات و طول دوره درمان با آر تی ام اس

این روش یک درمان تک جلسه‌ای نیست و اثربخشی آن نیازمند تداوم جلسات است. طول دوره درمان با آر تی ام اس به عوامل متعددی از جمله نوع و شدت اختلال، پروتکل درمانی تعیین شده و پاسخ فیزیولوژیک بیمار بستگی دارد. به طور معمول، یک دوره درمانی استاندارد شامل جلسات روزانه به مدت ۴ تا ۶ هفته است. پزشک متخصص در طول دوره درمان، پیشرفت بیمار را به دقت زیر نظر می‌گیرد و در صورت لزوم، تنظیمات دستگاه را برای بهینه‌سازی نتایج تغییر می‌دهد.

کاربردهای اصلی و مزایای درمان با آر تی ام اس

شهرت فزاینده این روش درمانی تنها به دلیل نوآوری فناورانه آن نیست بلکه به دلیل گستره کاربردهای موثر و مزایای قابل توجه آن نسبت به روش‌های قدیمی‌تر است. این تکنیک توانسته است برای بیمارانی که از درمان‌های دارویی نتیجه مطلوبی نگرفته‌اند یا عوارض جانبی شدیدی را تجربه کرده‌اند، یک راهکار جایگزین قدرتمند و ایمن فراهم آورد. در ادامه، مهم‌ترین کاربردها و مزیت‌های این شیوه بررسی می‌شود.

چه بیماری‌هایی با این روش درمان می‌شوند؟

در حال حاضر، سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) درمان با استفاده از آر تی ام اس را برای چندین اختلال مهم تایید کرده است. این روش به ویژه برای بیمارانی که به درمان‌های خط اول پاسخ مناسبی نداده‌اند، کارایی بالایی از خود نشان داده است. تحقیقات بالینی همچنان برای گسترش کاربردهای این تکنیک ادامه دارد.

مهم‌ترین اختلالاتی که این روش در بهبود آن‌ها موثر است، شامل موارد زیر می‌شود:

• افسردگی اساسی (Major Depressive Disorder) به خصوص موارد مقاوم به دارو
• اختلال وسواس فکری عملی (Obsessive-Compulsive Disorder)
• کاهش علائم و بهبود توانایی‌های حرکتی در بیماران پس از سکته مغزی

مزایای این روش درمانی نسبت به سایر روش‌ها

یکی از دلایل اصلی استقبال از آر تی ام اس، مزایای برجسته آن است. این روش کاملا غیرتهاجمی بوده و نیازی به بیهوشی، جراحی یا بستری شدن در بیمارستان ندارد؛ بنابراین بیمار می‌تواند بلافاصله پس از اتمام جلسه به فعالیت‌های روزمره خود بازگردد. علاوه بر این، از آنجایی که اثرگذاری آن موضعی و متمرکز بر مغز است، عوارض جانبی سیستمیک که معمولا با مصرف داروهای روانپزشکی همراه است (مانند افزایش وزن، مشکلات گوارشی یا اختلالات جنسی) در این روش وجود ندارد.

ایمنی و عوارض جانبی احتمالی

ایمنی، یکی از مهم‌ترین ملاحظات در هر فرآیند درمانی است و خوشبختانه درمان با آر تی ام اس یک پروفایل ایمنی بسیار بالا دارد. شایع‌ترین عوارض گزارش شده، بسیار خفیف و گذرا هستند و معمولا به سردرد خفیف یا احساس ناراحتی و گزگز در محل قرارگیری کویل محدود می‌شوند. این عوارض اغلب تنها در چند جلسه ابتدایی رخ می‌دهند و به سرعت از بین می‌روند. انتخاب یک مرکز rtms در تهران که معتبر و مجهز باشد، مانند کلینیک نورالی، این اطمینان را می‌دهد که پروتکل‌های ایمنی به طور کامل رعایت می‌شوند.

کلینیک نورالی؛ گامی موثر در مسیر بهبودی با rTMS

درمان با آر تی ام اس به عنوان یک رویکرد پیشگام و مبتنی بر شواهد علمی، دریچه‌ای از امید را به روی بیماران مبتلا به اختلالات پیچیده مغز و اعصاب گشوده است. این روش با هدف قرار دادن مستقیم مدارهای عصبی، مسیری جدید برای بازیابی سلامت روان و بهبود عملکرد مغز فراهم می‌کند. در کلینیک مغز و اعصاب نورالی، ما با بهره‌گیری از پیشرفته‌ترین تجهیزات و تیمی متشکل از متخصصان برجسته نورولوژی، نوروساینس و سایکولوژی، خدمات تخصصی درمان با آر تی ام اس را ارائه می‌دهیم. اگر شما یا عزیزانتان به دنبال یک راهکار درمانی موثر و ایمن هستید، می‌توانید برای ارزیابی تخصصی و دریافت مشاوره با ما تماس بگیرید.

سوالات متداول

آیا درمان با آر تی ام اس دردناک است؟

خیر، این روش کاملا بدون درد است. بیمار ممکن است تنها یک احساس ضربه یا تیک خفیف روی پوست سر خود داشته باشد که به سرعت به آن عادت می‌کند.

هزینه درمان با آر تی ام اس چقدر است؟

هزینه به تعداد جلسات مورد نیاز و پروتکل درمانی بستگی دارد. برای اطلاع دقیق از هزینه‌ها، بهتر است پس از ارزیابی اولیه با کلینیک مشورت کنید.

آیا این روش برای همه افراد مناسب است؟

این روش برای اکثر افراد ایمن است اما در موارد نادری مانند داشتن قطعات فلزی در سر (به جز ایمپلنت‌های دندانی) یا سابقه تشنج، ممکن است توصیه نشود.